Insectenbeet

Ook bekend als:
Culicosis.  

Wat is een insectenbeet?

Een insectenbeet is een beet of steek van een insect. Vaak treedt er na de beet of steek een huidreactie op, zoals een bultje. Ook kan de huid rood worden en erg gaan jeuken.

Zo'n beet komt heel regelmatig voor. Ze zijn meestal vervelend, maar niet gevaarlijk. De medische term voor een normale reactie op een insectensteek is culicosis. Denk hierbij aan een muggenbult.

Sommige mensen reageren allergisch op een insectenbeet. Dan kun je bijvoorbeeld flauwvallen of benauwd worden. Dit wordt een anafylactische reactie genoemd, die meteen moet worden behandeld.

Ontstaan

De huidreactie ontstaat na de beet van een giftige steker, zoals een wesp, bij, bepaalde spinnen en mieren. Maar het kan ook gaan om een niet-giftige steker, zoals een mug, luis of teek.

 

Bijen en wespen steken uit verdediging. Niet-giftige insecten steken meestal om bloed op te zuigen en zichzelf te voeden.

Symptomen

Van een insectenbeet kun je een sterk jeukend, rood bultje krijgen op de plaats van de beet of steek. Dit bultje, ook wel urtica genoemd, trekt normaal na enkele uren vanzelf weer weg. Maar soms ontstaat er een overgevoeligheidsreactie op een beet of steek. Dan kunnen er bijvoorbeeld blaren ontstaan. Dit wordt ook wel culicosis bullosa genoemd.

Sommige mensen reageren heftiger op muggenbulten, vooral mensen met een allergische aanleg(atopie) Anafylaxie is de ernstigste vorm van een allergische reactie. Daarbij kunnen plotseling verschillende klachten ontstaan, zoals zwelling, astma-achtige benauwdheid en ‘bewustzijnsdaling’ als flauwvallen. Deze reacties kunnen levensgevaarlijk zijn. Dan moet meteen adrenaline worden toegediend, door een arts of met een eigen voorgevulde injectiespuit (zie hierna).

Insectenbeten kunnen ook bij kinderen meerdere acute jeukende bulten veroorzaken. Dit wordt prurigo infantum genoemd. Deze bulten verdwijnen vaak binnen een tot twee dagen. Soms trekken de jeukende bulten pas na weken tot maanden weg: de zogenoemde persisterende insectenbeten.

Behandeling

Verwijder de teek of bij een bijensteek de angel van een bij. Geven insectenbeten erge jeuk, dan kan de arts jeukstillende zalf, crème of tabletten voorschrijven. Als er kapotte blaren zijn, kunnen antibacteriële middelen worden voorgeschreven om een infectie te voorkomen. Dit is bijvoorbeeld fucidinezuur.

Bij anafylaxie, de ernstigste vorm van een allergische reactie, wordt adrenaline gegeven. Heb je eerder zo'n reactie gehad, dan zal de arts je een adrenaline auto-injector voorschrijven. Dit is een voorgevulde injectiespuit (noodpen) die je zelf bij een ernstige allergische reactie kunt gebruiken.

Wat kan ik zelf?

  • Ben je gestoken bent in je mond of keel? Of komt er zwelling op andere plekken dan waar je gestoken bent? Neem dan meteen contact op met de huisarts of behandelend arts.
  • Zorg dat je niet gestoken of gebeten wordt. Bedenk daarbij dat muggen vooral afkomen op lichaamsgeur en warmte en bedek de huid zo veel mogelijk.
  • Gebruik producten die insecten weren, zoals DEET tegen muggen. Plaats bij muggen horren voor de ramen of slaap onder een klamboe in de slaapkamer. Een muggenspiraal (voor buiten) kan de muggen uit de buurt houden.
  • Houd het schoon en hygiënisch: ontvlooi bijvoorbeeld de hond, en was of lucht je kleding en beddengoed regelmatig.